A. Bachtin - czas i przestrzeń w powieści

Nasza ocena:

3
Pobrań: 1834
Wyświetleń: 3962
Komentarze: 0
Notatek.pl

Pobierz ten dokument za darmo

Podgląd dokumentu
A. Bachtin - czas i przestrzeń w powieści - strona 1 A. Bachtin - czas i przestrzeń w powieści - strona 2 A. Bachtin - czas i przestrzeń w powieści - strona 3

Fragment notatki:


Michaił M. Bachtin  Czas i przestrzeń w powieści Kształtowanie się czasu i przestrzeni na terenie literatury przebiegało w sposób  skomplikowany.  CHRONOTOP  (dosł. „czasoprzestrzeń”) – tak nazywamy istotne współpowiązanie relacji  czasowych i przestrzennych przyswojonych w literaturze artystycznie. Istotna jest wyrażona  w nim nierozłączność przestrzeni i czasu.  Bachtin jest autorem koncepcji rozwoju czasu i przestrzeni tzw. Chronotop w kulturze  przedstawionej na przykładach literackich. Powiązał on przestrzeń przedstawioną z procesem  jej kształtowania się przebiegającym w czasie. Uważał że czasoprzestrzeń w literaturze  artystycznej jednoczy cechy przestrzenne i czasowe w ramach znaczącej i konkretnej całości.  Cechy czasu odsłaniają się w przestrzeni , zaś przestrzeń znajduje w czasie swój sens i miarę.  To krzyżowanie się porządków i złączenie cech stanowi o charakterze czasoprzestrzeni  artystycznej. Pojęcie czasoprzestrzeni ustalone przez Bachtina obejmuje różne gatunki  literackie. W zależności od gatunku i formy zmieniają się proporcje, formy specjalne częściej  i bardziej wyraźne występują w poezji, natomiast formy temporalne w prozie narracyjnej,  gdzie przestrzeń podporządkowana jest postaci bohatera, zaś uporządkowanie formalne  zakłada przede wszystkim zmiany temporalne. W teorii Bachtina przestrzeń i czas traktowane  są jednak łącznie jako dwie kategorie wzajemnie się uzupełniające. Z jednej strony przestrzeń  ulega ciągłym przemianom z drugiej zaś strony elementy tej przestrzeni wskazują na upływ  czasu. Istotną cecha tej teorii jest jej wartość formalna i znaczeniowa. Czasoprzestrzeń  określa artystyczną jedność utworu literackiego w jego relacji z rzeczywistością jak twierdzi  Bachtin. CZAS AWANTURNICZY GRECKIEJ POWIEŚCI: Tutaj jest takie pieprzenie o dupie Maryny. Spotyka się chłopak z dziewczyną i się w sobie  zakochują i oczywiście dochodzi do ślubu. Ich miłość podczas zaślubin jest taka sama, jak w  momencie kiedy się poznali, jakby nie upłynął czas. Przerwa, która jest między tymi dwoma  zdarzeniami nie należy do porządku biograficznego. Niczego nie zmienia w życiu bohaterów i  nic nie wnosi do ich życia. Gdy bohaterowie zyskali dojrzałości lepiej się wzajemnie poznali  – wtedy mamy do czynienia z jednym z typów dość późnej i nie awanturniczej powieści  europejskiej. Ale tego nie ma w powieści greckiej.  Jeśli chodzi o czas powieści, to są oni ciągle piękni i młodzi(gdy się poznają i gdy biorą ślub).  Czas, który mija, nie jest wliczany do wieku bohaterów. Czas ten jest pozbawiony wszelkiej 

(…)

…
genealogiczny, szczególny porządek zmian wieków. Bardzo odmienne są od siei obrazy
różnych okresów, pokoleń, pór roku. Zostaje jednak zachowana jedność procesu
teogonicznego, procesu historycznego, przyrodniczego.
Rozumienie metamorfozy u Hezjoda ma szeroki charakter
Przemiany Owidiusza – tutaj metamorfoza staje się prawie pojedynczą, jednostkową
metamorfozą poszczególnych odizolowanych zjawisk i zyskuje…
…. Jest to rozziew pozaczasowy, który powstał między pomiędzy
dwoma momentami realnego porządku temporalnego, w tym przypadku biograficznego.
W czasie awanturniczym chodzi o to, aby zdążyć na czas, uciec, być w danym momencie,
spotkać kogoś albo nie itp. W te krótkie epizody zawsze wchodzi tzw. „nagle i akurat” – czyli
takie zbieg okoliczności bez którego nie byłoby o czym pisać. Liczą się godziny, a nawet
minuty…
… utworzonej przez powieść.
Na fabułę Złotego osła składa się życiowa droga bohatera (Lucjusza) w jej istotnych
momentach, ale jej przedstawianiu są szczególne dwie cechy:
1. droga życiowa Lucjusza otrzymuje tutaj powłokę „metamorfozy”
2. sama droga życiowa zlewa się z realną drogą wędrówki – włóczęgi Lucjusza po
świecie, w postaci osła.
METAMORFOZA (przeobrażenie) głównie przeobrażenie człowieka. Na gruncie…
... zobacz całą notatkę



Komentarze użytkowników (0)

Zaloguj się, aby dodać komentarz